Nadwaga a PKB

00:00:00: Podkast Radia Poznani.

00:00:10: Portfel, magazyn ekonomiczny.

00:00:18: Przez wiele lat mówiło się o Boszku konsumpcji w gospodarce wolnorynkowej i tak naprawdę im więcej konsumowaliśmy, tym bardziej rosły nasze wskaźniki gospodarcze.

00:00:28: Tymczasem, jeśli potraktujemy konsumpcję bardzo dosłownie, może się okazać, że to jest wcale nie zysk, ale realny koszt dla gospodarki.

00:00:38: A zatem... konsumować czy nie konsumować?

00:00:42: To jest pytanie warte postawienia w dzisiejszym magazynie ekonomicznym.

00:00:49: A naszym gościem jest Dawid Błaszkiewicz, portal obserwator gospodarczy.

00:00:53: Dzień dobry.

00:00:54: Dzień dobry, witam państwa.

00:00:56: Polacy obrzydliwie tyją.

00:00:58: to ogromne koszty dla gospodarki.

00:01:00: To nie są moje słowa, to jest tytuł pańskiej analizy.

00:01:05: Mocna teza.

00:01:06: Tak, oczywiście obrzydliwie po względem tempa, w którym nabieramy na masie.

00:01:11: Polacy są jednym z najszybciej tyjących społeczeństw w Unii Europejskiej.

00:01:15: Warto zauważyć, że ogólnie problem prawidłowej masy ciała staje się nie tyle problemem zdrowotnym, ale makroekonomicznym.

00:01:23: Oczywiście to się ze sobą dość ściśle związane, jednak coraz... mocniej odczuwamy konsekwencje naszego stylu życia, a może raczej stylu życia czasu, w których żyjemy, w gospodarce naszego państwa, co przekłada się również na dobrobyt, który możemy generować, bo jak wiem dobrobyt to nie tylko pensje, ale także styl życia, a styl życia może być ograniczony między innymi przez niewykorzystanie w pełni produktywności.

00:01:47: Te ekonomiczne koszty o tyłości i nadwagi, bo to są dwa jednak różne jeszcze pojęcia, to są konkretne obciążania dla choćby systemu ochrony zdrowia.

00:01:57: Tak, jak najbardziej, obecnie w Polsce około sześćdziesiąt pięć procent dorosłych, są dane z dwa tysiące dziewiętnastego roku według danych NFZ-u jest w stanie otyłości bądź nadwagi.

00:02:07: Otyłość to jest około dwudziestu siedmiu procent, a nadwaga to już prawie trzydzieści osiem procent.

00:02:13: Analizowanych było około trzynaście i pół miliona pacjentów, więc jest to spora liczba.

00:02:18: Jeżeli chodzi o same koszty otyłości, to w Polsce w twojej sześćdziesiątych procenta naszego PKB na walkę z otyłością i chorobami spójstniejącymi, według analizy,

00:02:33: czyli na przykład cukrzyca typu drugiego choroby sercowo-naczyniowe, no otwory, miażdżyca, no i w ogóle te absencje chorobowe, które są związane choćby ze cztery, czy przedwczesne zgonę osób w wieku produkcyjnym.

00:02:45: Wszystko zostało powiązane, oczywiście jeżeli chodzi o samą otyłość, to towarzyszy temu oczywiście pewien aspekt psychologiczny, psychiczny.

00:02:53: Osoby często poddane dużej presji i stresowi mają tendencję w niektórych przypadkach do zajadania tego stresu, co dodatkowo powoduje wzrost masy ciała, jednak otyłość i nadwaga sama w sobie także predysponuje do popadania w depresję, co jest pewnego rodzaju samonapędzającym się kołem.

00:03:10: Dodatkowo badania wskazują, że osoby z otyłością i nadwagą są mniej produktywne.

00:03:16: Tutaj wcześniej była wspomniana absencja chorobowa, ale to także dotyczy codziennych czynności.

00:03:21: Wolni wykonują swoją pracę albo są w stanie mniej znieś fizycznie, oczywiście jest to statystyczne.

00:03:27: Czyli nawet to, że więcej będą kupować, wydawać na jedzenie, ale ten koszt jest, jak rozumiem, relatywnie i tak większy niż zysk.

00:03:35: Tak, o co?

00:03:36: i głównie jeżeli chodzi o obciążenie ochrony zdrowia.

00:03:39: Osoba, która umrze, powiedzmy kolokwialnie, w dość względnie młodym wieku, wszystko nie nadrobi konsumpcji, którą mogłaby wygenerować później konsumpcją większego koszyka.

00:03:49: Brak

00:03:49: obywatela to strata tak naprawdę obywatela.

00:03:53: Problem otyłości to jednak jest problem, który w ogóle dotyka wszystkie państwa rozwinięte.

00:03:58: Nie tylko Polskę.

00:04:00: Jak najbardziej, jeżeli chodzi o Amerykanów, to aż czterdzieści procent z nich ma otyłość, nie sał nadwagę, więc to jest naprawdę ogromna liczba, ale Ameryka to jest taki dość sztandarowy przykład, jeżeli chodzi o niekontrolowanie swojej masy ciała.

00:04:15: Jeżeli chodzi o dane europejskie, UHAO, to jest prawie sześćdziesiąt procent dorosłych, która ma nadwagę lub otyłość.

00:04:22: Przejdździesiąt o cento jest bardzo dużo.

00:04:24: Tak, jeżeli chodzi o państwa samej Unii Europejskiej, to wynik jest trochę lepszy, ponieważ jest to pięćdziesiąt trzy procent osób z nadwagą.

00:04:34: z czego siedemnaście procent około w latach dwa tysiące dwadzieścia dwa tysiące dwadzieścia cztery to były osoby z otyłością, ale jak wiemy mamy bardzo różny przekrój państw w Unii Europejskiej i dieta także jest różna.

00:04:48: No tak, dieta śródziemnomorska słynna sprawia się tam na południu.

00:04:52: Ten wskaźnik jest troszeczkę niższy, aczkolwiek te Stany Zjednoczone są przerażające, bo widzę, że niespełna czterdzieści procent kosztów światowych dotyczących.

00:05:03: nadwagi i otyłości.

00:05:05: Właśnie przypada na Stany Zjednoczone porażające dane.

00:05:08: Tak, jeżeli chodzi o Polskę, no tutaj już mamy dobrych kilka miliardów złotych na to wydawane.

00:05:14: Jeżeli chodzi o koszty z dwa tysiąc dwudziestego trzeciego roku, to prawie siedem miliardów złotych jest przeznaczanych bezpośrednio na choroby przypisowane otyłości.

00:05:24: Czyli co, to dwudziesta złotówka, która jest wytwarzana w gospodarce, jest tracona tak z powodu tych skutków nadwagi.

00:05:32: Mniej więcej tak.

00:05:32: jednak to trudno jest jednoznacznie ująć.

00:05:35: Wskazuje się, że niemal łączny koszt otyłości nadwagi, absencji, ochrony zdrowia to jest czterdzieści miliardów rocznie.

00:05:43: Niektóre dane wskazują nawet, że przy utrzymaniu się tego trendu, to do dwa tysiące trzydziestego roku, czyli za niespełna pięć lat będziemy wydawali około sto miliardów rocznie.

00:05:52: Zobaczymy jak te predykcje się sprawdzą, ponieważ dość istotna jest świadomość społeczna pod względem masy ciała tej.

00:05:58: warto zauważyć, że w miastach w topie otyłości nadwagi.

00:06:01: jest nieco niższy niż na wsi.

00:06:03: W Polsce nie warto wspomnieć na podział ze względu na płeć.

00:06:06: Jeżeli chodzi o kobiety, jest on zauważalny niższy.

00:06:10: W przypadku mężczyzn jest to około siedemdziesiąt procent osób, które ma otyłość bądź nadwagę.

00:06:15: W przypadku kobiet jest to w pięćdziesiąt jeden, więc możemy stwierdzić, że kobiety bardziej przekładają uwagę do swojej masy ciała niż mężczyźni.

00:06:22: A to mnie akurat nie zaskakuje.

00:06:24: Jak Polska prezentuje się na tyle innych państw Unii Europejskiej, jeśli chodzi właśnie o ten wskaźnik?

00:06:29: Jeżeli chodzi o to, to wypadamy w zganie negatywnie.

00:06:32: Jak wspomniałem, tutaj średnia dla Unii Europejskiej jest niższa niż nasze dane.

00:06:37: Jednak najbardziej niepokojący jest trend.

00:06:41: Mianowicie, wciąż tyjemy i tyjemy w szybkim tempie.

00:06:45: Jeżeli chodzi o młodzież, to nasze dzieci tyją najszybciej w Unii Europejskiej, co jest dość niepokojące.

00:06:51: Oczywiście rząd próbował kilku zmian, które miało to zahamować już dobre kilka, jeszcze lat temu.

00:06:57: Wprowadzono zakaz słodyczy oraz przypraw w stołówkach szkolnych, co nie wywołało jakiegoś wielkiego skutku, a także wprowadziliśmy nasz podatek cukrowy.

00:07:07: Tak, w dwa tysiące dwudziestym

00:07:08: pierwszym roku.

00:07:09: Tak.

00:07:10: który miał oczywiście zniechęcić do napoji słodzonych, jednak ze względu na jego konstrukcję objął on także napoje ze słodzikami, które mają znacznie mniej kalorii, więc jeżeli chodzi o sam aspekt zniechęcający, możemy tutaj poleminizować, co prawda można wzysknąć argument, że środki pozyskane z tego podatku idą na leczenie między innymi właśnie otyłości.

00:07:31: Tak, ale to taki trochę on, który zjada własny ogon w tym momencie, robi się z tego.

00:07:35: Tak, my środki

00:07:36: są względnie małe, względem ponoszonych kosztów jest to ok.

00:07:39: która miliarda złotych.

00:07:41: Z dziennikarskiego obowiązku dodam, że od pierwszego stycznia zostają stawki tego podatku cukrowego, między innymi wzrost opłaty stałej na te napoje słodzone, czy napoje z kofeiną lub tauryną z pięćdziesięciu groszy do siedemdziesięciu groszy za litr, to taka opłata stała.

00:07:58: Natomiast chyba nie jesteśmy wyjątkiem, bo wiele państw unijnych stosuje różne instrumenty publiczne, żeby doprowadzić do obniżenia tych negatywnych trendów, jeśli chodzi o Złe żywienie.

00:08:10: Jak najbardziej, tutaj wybraliśmy drogę głównie na poi słodzonych czy na poi gazowanych, mówiąc już ogólnie, jednak inne państwa, między innymi węgry w węgrzech tempatek jest od lat, podatki na niezdrową użytność tej głównie, jeżeli chodzi o na przykład McDonald albo innego typu fastfoody, są obłożone podatkiem.

00:08:29: W Polsce takiego podatku nie wprowadziliśmy.

00:08:32: Wydaje mi się, że jednak bardziej efektywne byłoby podejście między innymi takie, które widzimy na Węgrzech.

00:08:39: Może

00:08:39: po prostu edukacja bardziej niż.

00:08:42: Wyobrażam sobie takie czarne podziemie, które gdzieś tam... sprzedaję.

00:08:45: tak, jak kiedyś była prohibicja, w Stanach to tak na przykład ktoś prowadzi jakieś sklepy z ptasiem mleczkiem tajnym albo innymi napojami.

00:08:56: Wydaje mi się, że to jest sektor, którego nie za bardzo praca się schodzi do podziemia, gdyby tak miało być z kolą już dawno, by się tak stało, a jak wiemy trudno jest dostać w Pepsi-kole czy innego typu napój w cenach znacznie niższych niż w sklepach.

00:09:11: Jednak wydaje mi się, że rukacja jest bardzo ważnym kluczem w tym aspekcie, ponieważ wielu Polaków nie zdaje sobie sprawy jak kontrolować swoją masę ciała albo jak do tego podejść, na przykład bilans energetyczny, który jest de facto głównym filarem w kontekście zrównoważonego dbania o swoją sylwetkę przy masę ciała, jest przed wielu Polaków dość nieznany.

00:09:31: Też myślę, że eksponowanie kaloryczności albo lepsze podkreślenie kaloryczności pewnych produktów także w restauracjach pomogłoby lepiej tego podchodzić, że w szkole należałoby jasno zakomunikować, w jaki sposób uczniowie mogą w ostrożny sposób podchodzić do liczenia kalorii i kontrolowania tego, ile kalorii dziennie spożywają.

00:09:52: Ja jeszcze jeden ekonomiczny czynnik dołożył po prostu śmieciowe jedzenie z często tańsze i może ludzi nie stać na inne.

00:10:00: Tak, to również jest dość istotne, jeżeli chodzi o sytuację w Polsce, to wiemy, nasza sytuacja ekonomiczna już od wielu lat się systematycznie w różnym tempie poprawia, jednak nie ma co ukrywać w tej stansji, no czy my także są dobrym przykładem, że masowa żywność często ta wysosa przetworzona ma znacznie więcej kalorii niż ta żywność zdrowa.

00:10:18: I tutaj także, jeżeli chodzi o globalny aspekt na dwagi otyłości, to będzie ona wzrastała głównie za sprawą państw rozwijających się, ponieważ wraz z bogaceniem się będą wybierać w generali produkty bardziej kaloryczne.

00:10:31: Oczywiście z jednej strony tańsze produkty posiadają tu więcej kalorii i z drugiej strony one są bardziej dostępne niż były wcześniej, więc możemy kupić więcej tych tajnych produktów, które nabiją nas większą ilością kalorii.

00:10:46: Podsumowując, jeśli się nie opamiętamy, jeśli nie zaczniemy zdrowo i sensownie się odżywiać, to czekają nas duże koszty i gospodarka poniesie te koszty.

00:10:56: Jak najbardziej powinniśmy my jako społeczeństwo oraz rząd odpowiedzialnie podejść w tym aspekcie nie tylko za sprawą kampanii społecznych, ale także systemowego podejścia między innymi w edukacji, ale także świadomości społecznej.

00:11:10: Duża praca przed nami proszę państwa.

00:11:13: Dawid Błaszkiewicz, obserwator gospodarczy.

00:11:15: Dziękuję bardzo za rozmowę.

00:11:17: Dziękuję bardzo.

00:11:20: Przechodzi mi do głowy scena z misia, gdzie obywatel wyjeżdżający za granicę traci na wadze, jest ważony, bo każdy kilogram dobrem narodu, mam wrażenie, że to już się bardzo zdezaktualizowało, tak jak sam miś, proszę państwa, jeśli możemy dbajmy o siebie, bo to oznacza także w dłuższej perspektywie realny zysk dla naszych małych i dużych budżetów.

00:11:44: Jeśli podobał się Państwu ten odcinek podcastu, zachęcamy do obserwowania naszego kanału, dodania odcinka do swojej listy lub pozostawienia komentarza.

00:11:54: Zapraszamy też do słuchania programów Radio Poznań i na stronę www.radiopoznanfm.